Fachowe wykonanie fugi ogniochronnej
Krótko: Fuga ogniochronna nigdy nie powstaje samą masą uszczelniającą, lecz zawsze w wyniku kompletnego, badanego układu składającego się z elementu budowlanego, szerokości fugi, głębokości fugi, podkładu i masy uszczelniającej. W praktyce oznacza to: zmierzyć fugę, przygotować krawędzie nośne i wolne od kurzu, wprowadzić niepalny sznur podkładowy na równą głębokość, wtłoczyć ogniochronną masę uszczelniającą bez pęcherzy i wygładzić w czasie tworzenia się naskórka. Jaka odporność ogniowa przy tym wyjdzie – w badanym systemie do 240 minut wg EN 13501-2 – nie ustala wykonawca, lecz Europejska Ocena Techniczna (ETA) zastosowanego systemu. Kto wykona szerokość fugi, głębokość fugi lub podkład inaczej, ma zwykłą fugę.
Do jakich fug odnosi się ta instrukcja
Ta instrukcja opisuje liniową fugę ogniochronną: fugę przyłączeniową i dylatacyjną w ścianach i stropach o określonej odporności ogniowej z muru, betonu lub suchej zabudowy, na przykład na styku ściany działowej ze stropem surowym lub ze słupem. Dla tych fug istnieją badane systemy, które mogą Państwo jako fachowy rzemieślnik wykonać samodzielnie.
Należy odróżnić dwie sytuacje. Przepusty kablowe i rurowe nie są fugą, lecz przegrodą ogniową: wymaga to produktu, którego dopuszczenie wyraźnie obejmuje przegrody – w przypadku Sika Sikacryl-621 Fire Plus jest to ETA 23/0964 obok ETA 21/0889 dla fug liniowych – i to wyłącznie w opisanej tam konstrukcji. A jeśli fuga jest częścią dowodu wobec nadzoru budowlanego, rzeczoznawcy ds. ochrony przeciwpożarowej lub ubezpieczyciela, wykonanie należy powierzyć wyspecjalizowanej firmie z obowiązkiem dokumentacji. Sika dopuszcza sznur podkładowy Backer Rod Fire w każdym razie tylko dla wykonawców profesjonalnych.
Lista zakupów
Zestaw podstawowy (zawsze wymagany)
Sznur podkładowy Sika Backer Rod Fire A1
Wełna mineralna w siatce z włókna szklanego, ok. 250 kg/m³, reakcja na ogień A1 wg EN 13501-1. Siedem średnic od 12 do 60 mm.
Spieniająca się ogniochronna masa uszczelniająca do wnętrz, ETA 21/0889 i ETA 23/0964, do 240 minut wg EN 13501-2.
Zestaw packi do fug Birtel, 4 elementy
Cztery kształty fug do dociskania w czasie tworzenia się naskórka. Bez dociskania masa uszczelniająca nie zwilża całkowicie krawędzi.
Zobacz wszystkie wysokotemperaturowe i ogniochronne masy uszczelniające
Opcjonalnie – w zależności od sytuacji montażowej
- Soudal Firecryl FR – jeśli fuga ma być później malowana. Spienia się od ok. 120 °C, ETA 13/0335, do 240 minut wg EN 13501-2 w badanym układzie z podkładem PE wg EN 1366-4.
- Ottoseal S94 Brandschutz Silikon B1 – do połączeń ze szkłem i przeszkleniami ogniochronnymi. Trudnozapalny wg DIN 4102-B1 między masywnymi mineralnymi materiałami budowlanymi, badany przez Holzforschung TU München.
- Ottoseal S54 Brandschutzsilikon – do trudnych podłoży, takich jak asfalt, smoła, stal nierdzewna lub aluminium, na których akryl nie trzyma.
- Soudal Pistolenschaum B1 lub Soudafoam B1 z adapterem kombi – tylko jeśli za fugą trzeba wypełnić wnękę, przebicie w murze lub szczelinę przy ościeżnicy.
- Pistolet do pianki Birtel F8 – do dozowanej aplikacji pianki; Soudafoam B1 dzięki zaworowi 2 w 1 można stosować także z rurką natryskową.
- OTTO Cleaner T – do odtłuszczania nieporowatych krawędzi, takich jak szkło, stal nierdzewna i aluminium, czas odparowania ok. 1 minuty.
Narzędzia
- Ręczny, pneumatyczny lub akumulatorowy pistolet do kartuszy
- Nóż do tapet i tępe narzędzie montażowe (drewniany stempel, skrobak do fug) do sznura podkładowego
- Taśma klejąca o szerokości co najmniej 40 mm do przycinania sznura z wełny mineralnej
- Zmiotka, odkurzacz, spryskiwacz z wodą
- Miara zwijana lub wzornik do fug, okulary ochronne i rękawice
Dlaczego fuga ogniochronna działa tylko jako badany system
Najczęstszy i najdroższy błąd myślowy na budowie: myli się „B1” i „odporność ogniową”. To dwie zupełnie różne rzeczy.
B1 wg DIN 4102-1 to klasa materiału budowlanego i opisuje, jak zachowuje się sam materiał: trudnozapalny. Soudal Pistolenschaum B1 jest badany przez MFPA Lipsk jako B1, Ottoseal S94 wg DIN 4102-B1 między masywnymi mineralnymi materiałami budowlanymi. Nie mówi to jednak nic o tym, jak długo element budowlany wytrzyma ogień.
Odporność ogniowa wg EN 13501-2 – czyli EI 30, EI 90, EI 120 itd. – dotyczy zawsze badanej konstrukcji, a nie produktu. Sika formułuje to w informacji o produkcie jednoznacznie: sama masa uszczelniająca nie czyni z fugi fugi ogniochronnej. Decydujące są szerokość fugi, głębokość fugi, podkład oraz typ ściany lub stropu dokładnie tak, jak opisano je w deklaracji właściwości użytkowych i w ETA. To samo dotyczy sznura podkładowego: do 240 minut wg EN 1366-4 osiąga on wyłącznie w systemie z odpowiednią masą uszczelniającą Sika, co potwierdza ETA 23/0088.
W praktyce oznacza to: zanim założą Państwo pierwszy kartusz, potrzebna jest deklaracja właściwości użytkowych lub ETA Państwa systemu i w niej wiersz, który pasuje do Państwa fugi. Jeśli Państwa szerokości fugi tam nie ma, wykonanie nie jest objęte – niezależnie od tego, jak czysto wygląda.
Drugą śrubą regulacyjną jest średnica sznura podkładowego. Wbudowuje się go celowo z nadwymiarem, aby siedział pod naciskiem i ograniczał fugę do przewidzianej głębokości:
Zasada z karty technicznej: średnica jest o około 15 % większa od szerokości fugi. Konkretnie 12 mm dla szerokości fugi 7–10,2 mm, 15 mm dla 9–12,7 mm, 20 mm dla 12–17 mm, 30 mm dla 16–25,5 mm, 40 mm dla 24–34 mm, 50 mm dla 32–42,5 mm i 60 mm dla 40–51 mm. Jak szerokość i głębokość fugi zależą ogólnie od siebie, wyjaśnia nasz poradnik Jak szeroka może być fuga silikonowa?.
Krok po kroku
Zmierzyć fugę i dobrać system
Zmierzyć szerokość i głębokość fugi w kilku miejscach – fugi w stanie surowym rzadko biegną równolegle. Porównać największy i najmniejszy wymiar z deklaracją właściwości użytkowych Państwa systemu masy uszczelniającej i na tej podstawie dobrać średnicę sznura (ok. 15 % powyżej szerokości fugi).
Dlaczego: Odporność ogniowa zależy bezpośrednio od tych dwóch wymiarów. Zbyt szerokie miejsce wypada z dopuszczenia, nawet jeśli reszta pasuje.
Kontrola: Każda zmierzona szerokość mieści się w wierszu podanym w ETA. Zapisać wartości pomiarów i numer ETA – to później Państwa dowód.
Przygotować krawędzie nośne i czyste
Krawędzie fugi muszą być nośne, czyste i suche, wolne od oleju, tłuszczu, kurzu, mleczka cementowego, resztek farby i środków hydrofobowych. Podłoża porowate oczyścić mechanicznie z luźnych cząstek, na przykład szczotką drucianą lub tarczą szlifierską, a następnie odkurzyć. Nieporowate krawędzie, takie jak szkło, stal nierdzewna lub aluminium, odtłuścić za pomocą OTTO Cleaner T i czystej, niepylącej ściereczki, czas odparowania ok. 1 minuty. Żelazo i stal wymagają wcześniej powłoki antykorozyjnej. Podłoża silnie chłonne przy Soudal Firecryl FR zagruntować rozcieńczonym produktem (1 część produktu, 2 części wody).
Dlaczego: Spieniający się wałek masy uszczelniającej nic nie da, jeśli w razie pożaru odspoi się od zapylonej krawędzi. Przyczepność jest najsłabszym punktem systemu.
Kontrola: Przeciągnąć paznokciem kciuka po krawędzi – nic nie może się sypać. Przyciśnięta taśma klejąca po zdjęciu musi pozostać czysta.
Wypełnić wnęki pianką – tylko jeśli występują
Jeśli za fugą znajduje się przebicie w murze, szczelina przy ościeżnicy lub inna wnęka, wypełnić ją pianką B1. Puszkę przed użyciem mocno wstrząsnąć ok. 30 razy i mocno przykręcić do pistoletu. Wypełnić tylko około jednej trzeciej do połowy wnęki, pianka się rozpręża. Temperatura przetwarzania od +5 do +30 °C, optymalnie 15–25 °C. Soudafoam B1 po ok. 65 minutach nadaje się do przycinania; nadmiar następnie równo odciąć nożem.
Dlaczego: Pianka utrzymuje wnękę dymoszczelną, ale nie zastępuje podkładu fugi w badanym układzie fugi. Sznur i tak jest potrzebny. Więcej szczegółów w poradniku Prawidłowa aplikacja pianki PU.
Kontrola: Próbne cięcie nożem – pianka nie może już ciągnąć się za ostrzem, powierzchnia przekroju jest drobnoporowata i sucha. Jeśli ciągnie nitki, czekać dalej.
Wbudować sznur podkładowy
Rolkę lekko rozwinąć: koniec oznaczony na zielono leży na zewnątrz, koniec oznaczony na czerwono wewnątrz nie może być wyciągany. Aby przyciąć, owinąć sznur taśmą klejącą o szerokości co najmniej 40 mm i przeciąć przez środek taśmy. Następnie tępym narzędziem równomiernie wcisnąć na przewidzianą głębokość fugi – mocno osadzony, bez skręcania, bez wybrzuszeń, bez luk i bez nadmiernego rozciągania sznura w kierunku wzdłużnym.
Dlaczego: Sznur ogranicza głębokość fugi i zapobiega przyczepności trójstronnej. Jeśli masa uszczelniająca przylega dodatkowo do dna fugi, przy ruchu elementu budowlanego pęka – a pęknięta fuga jest w razie pożaru otwarta. Taśma przy cięciu zapobiega wydostawaniu się wełny mineralnej z siatki z włókna szklanego.
Kontrola: Przejechać palcem po całej długości fugi: wszędzie ta sama głębokość, żaden odcinek nie daje się przesunąć na bok, brak szczeliny na styku dwóch kawałków sznura.
Sprawdzić warunki i wtłoczyć masę uszczelniającą
Temperatura powietrza i podłoża przy Sikacryl-621 Fire Plus musi wynosić od +5 do +30 °C, podłoże co najmniej 3 °C powyżej punktu rosy. Przy Soudal Firecryl FR obowiązuje również +5 do +30 °C; nie stosować, jeśli podczas utwardzania grozi mróz. Masę uszczelniającą wtłoczyć pistoletem do kartuszy bez pęcherzy, tak aby obie krawędzie były całkowicie zwilżone. W fugach pionowych i nad głową pracować od dołu do góry.
Dlaczego: Pęcherz powietrza w wałku jest w razie pożaru kanałem dla gorących gazów. Poniżej punktu rosy na krawędzi powstaje kondensat i dyspersja nie utwardza się czysto na wskroś.
Kontrola: Wałek stoi lekko ponad płaszczyzną fugi i nie wykazuje luk ani wgłębień. W miejscu próbnym zdjąć świeżą masę uszczelniającą szpachelką: musi przylegać do obu krawędzi w sposób ciągły.
Wygładzić w czasie tworzenia się naskórka
Docisnąć narzędziem do wygładzania i niewielką ilością wody. Okno czasowe jest wąskie: Sikacryl-621 Fire Plus tworzy naskórek po ok. 15 minutach, Soudal Firecryl FR po ok. 20 minutach. Dlatego pracować odcinkami po dwa do trzech metrów – najpierw wtłaczać, potem wygładzać, potem dalej. Świeże resztki i narzędzia czyścić wodą; utwardzony materiał schodzi już tylko mechanicznie.
Dlaczego: Wygładzanie nie jest krokiem kosmetycznym. Dopiero nacisk narzędzia dociska masę uszczelniającą na całej powierzchni do obu krawędzi. Po utworzeniu się naskórka poruszają Państwo już tylko powierzchnię i zrywają przyczepność pod nią.
Kontrola: Resztki wałka pozostawić na kawałku tektury. Jeśli próbka przy dotknięciu jeszcze lekko klei się do palca, okno czasowe jest otwarte; jeśli ciągnie nitki lub jest sucha w dotyku, jest zamknięte. Technika i dobór narzędzi szczegółowo: Idealne wygładzanie fugi silikonowej.
Pozostawić do utwardzenia, sprawdzić, udokumentować
Fugi podczas utwardzania nie obciążać i nie malować. Firecryl FR po utwardzeniu można malować większością farb wodnych – farba musi być wystarczająco elastyczna, zalecane malowanie próbne. Ottoseal S94 jest zgodny z farbami wg DIN 52452, ale wyraźnie nie nadaje się do malowania i musi być całkowicie utwardzony, zanim zostanie wystawiony na temperatury powyżej +50 °C.
Dlaczego: Element ogniochronny bez dowodu jest w razie szkody bezwartościowy. Zdjęcia, wymiary fugi, nazwa produktu i numer ETA zajmują pięć minut, a później decydują o odbiorze.
Kontrola: Oględziny na całej długości – brak pęknięć, brak pustych miejsc, brak odspajania na krawędziach. Zdjęcia przed i po zamknięciu oraz kartka z datą, wymiarami fugi, produktem i numerem ETA.
Czasy i punkty kontrolne w skrócie
| Etap pracy / produkt | Wartość czasowa | Po czym poznać, że wszystko jest w porządku |
|---|---|---|
| Soudal Soudafoam B1 – tworzenie naskórka | ok. 8,5 minuty | Powierzchnia nie klei się już do rękawicy |
| Soudal Soudafoam B1 – możliwość przycinania | ok. 65 minut | Cięcie próbne: pianka nie ciągnie nitek, przekrój drobnoporowaty |
| Sikacryl-621 Fire Plus – tworzenie naskórka | ok. 15 minut | Do tego czasu musi być wygładzone; próbka resztek jeszcze lekko klei się do palca |
| Soudal Firecryl FR – tworzenie naskórka | ok. 20 minut | Jak wyżej; potem nie ruszać już powierzchni |
| Temperatura przetwarzania akrylowych mas uszczelniających | +5 do +30 °C | Podłoże co najmniej 3 °C powyżej punktu rosy (Sikacryl-621) |
| Temperatura przetwarzania pianki B1 | +5 do +30 °C, optymalnie 15–25 °C | Puszka letnia w dotyku, pianka wypływa z pistoletu równomiernie |
| Temperatura przetwarzania Ottoseal S94 / S54 | +5 do +40 °C otoczenie, +5 do +35 °C powierzchnia przyczepności | Krawędź nie jest odczuwalna jako zimno-wilgotna |
| Ottoseal S94 – obciążenie temperaturowe | dopiero po całkowitym utwardzeniu powyżej +50 °C | Fuga utwardzona na wskroś, także w głębi sprężysto-twarda |
Najczęstsze błędy – i jak ich unikać
- „Sama pianka B1 wystarczy”. B1 to klasa materiału budowlanego, a nie odporność ogniowa. Przebicie wypełnione pianką B1 nie jest badaną przegrodą. Rozwiązanie: wypełnić wnękę pianką, ale fugę dodatkowo zamknąć zgodnie z ETA podkładem i ogniochronną masą uszczelniającą.
- Sznur okrągły PE zamiast wełny mineralnej. Tani sznur PE jest palny. Jego miejsce jest w zwykłych fugach dylatacyjnych – w fugach o kwalifikacji ogniochronnej tylko wtedy, gdy dokładnie taki układ znajduje się w ETA, jak w przypadku Firecryl FR z podkładem PE wg EN 1366-4.
- Wygładzone zbyt późno. Po 15 do 20 minutach okno jest zamknięte. Kto wtłacza 10 metrów w jednym ciągu, a dopiero potem wygładza, niszczy na początku pasa dopiero co powstałą przyczepność. Rozwiązanie: odcinki po dwa do trzech metrów.
- Niewłaściwa masa uszczelniająca do podłoża. Firecryl FR słabo przylega do kamienia naturalnego, bitumu, szkła i metalu; Sikacryl-621 Fire Plus nie jest przewidziany do fug podłogowych, fug sanitarnych, szkła, kamienia naturalnego ani nieobrobionej stali. Do szkła i metalu właściwym wyborem jest silikon ogniochronny, taki jak S94 lub S54. Jeśli mimo właściwego doboru produktu nic nie trzyma: Jaki primer pomaga, gdy silikon nie trzyma.
- Akryl na zewnątrz. Oba akryle ogniochronne są wyraźnie przeznaczone do wnętrz i nie znoszą trwałej wilgoci ani działania warunków atmosferycznych.
- Sznur nadmiernie rozciągnięty lub skręcony przy montażu. Wtedy głębokość fugi zmienia się na długości, a fuga miejscami nie odpowiada już badanemu układowi. Zawsze wciskać równomiernie tępym narzędziem, nigdy nie rozciągać wzdłuż.
Najczęściej zadawane pytania
Czy sama ogniochronna masa uszczelniająca czyni fugę odporną ogniowo?
Nie. Podana odporność ogniowa do 240 minut wg EN 13501-2 obowiązuje wyłącznie dla konstrukcji opisanej w deklaracji właściwości użytkowych lub w ETA. Szerokość fugi, głębokość fugi, podkład i typ elementu budowlanego muszą być tam wymienione. Sika pisze w tej sprawie wyraźnie: sama masa uszczelniająca nie czyni z fugi fugi ogniochronnej.
Jaka jest różnica między B1 a EI 90?
B1 wg DIN 4102-1 opisuje zachowanie się samego materiału budowlanego w ogniu – trudnozapalny. EI 90 to klasa odporności ogniowej wg EN 13501-2 i opisuje, jak długo badana konstrukcja zachowuje szczelność i izolacyjność cieplną. Produkt B1 może być częścią fugi sklasyfikowanej jako EI, ale sam w sobie nią nie jest.
Jakiej średnicy potrzebuje sznur podkładowy?
Około 15 % więcej niż szerokość fugi. Według karty technicznej Sika: 12 mm dla szerokości fugi 7–10,2 mm, 15 mm dla 9–12,7 mm, 20 mm dla 12–17 mm, 30 mm dla 16–25,5 mm, 40 mm dla 24–34 mm, 50 mm dla 32–42,5 mm i 60 mm dla 40–51 mm.
Czy można malować fugę ogniochronną?
To zależy od produktu. Soudal Firecryl FR po utwardzeniu można malować większością farb wodnych i lakierów; farba musi być wystarczająco elastyczna, zalecane jest malowanie próbne. Ottoseal S94 jest wprawdzie zgodny z farbami wg DIN 52452, ale nie nadaje się do malowania.
Czy mogę wykonać fugę ogniochronną na zewnątrz?
Z dwoma akrylami ogniochronnymi nie: Sikacryl-621 Fire Plus i Firecryl FR są przeznaczone do fug wewnątrz budynku i nie znoszą trwałej wilgoci ani działania warunków atmosferycznych. Do połączeń narażonych na warunki atmosferyczne wchodzą w grę silikony, takie jak Ottoseal S94 o bardzo dobrej odporności na warunki atmosferyczne, starzenie i UV – ale także tu dopuszczenie obowiązuje tylko dla badanego układu.
Ile ruchu może przejąć fuga?
W systemie ze sznurem Sika Backer Rod Fire i masą uszczelniającą Sika dopuszczalne odkształcenie całkowite wynosi 7,5 %. Soudal Firecryl FR przejmuje około 12,5 % odkształcenia całkowitego. Przewidywany ruch elementu budowlanego należy wcześniej obliczyć – jeśli szerokość fugi nie wystarcza, fugę trzeba wykonać szerszą, a to znów zmienia badany układ.
Pytania dotyczące wykonania?
Jeśli nie są Państwo pewni, który system pasuje do Państwa fugi, prosimy o telefon: Baustoffheld, Lindenstrasse 56, 47623 Kevelaer, +49 (0) 2831 - 916 77 03. Przegląd wszystkich pianek ogniochronnych znajdą Państwo w kategorii Pianka ogniochronna.
Ważna uwaga dotycząca możliwości zastosowania
Niniejsza instrukcja opisuje sposób postępowania w sposób ogólny. Odporność ogniowa spoiny wynika wyłącznie z przebadanego układu systemowego producenta. Decydujące są jego Europejska Ocena Techniczna (ETA) lub ogólne świadectwo badań nadzoru budowlanego oraz określone w nich wartości graniczne dla elementu budowlanego, szerokości spoiny, głębokości spoiny i wypełnienia od tyłu. Jeśli wykonanie od tego odbiega, nie ma spoiny ogniochronnej – także wtedy, gdy użyto masy uszczelniającej ogniochronnej.
Ta strona nie zastępuje ani dowodu przydatności do stosowania, ani projektu specjalistycznego. Spoiny ogniochronne i przegrody w elementach wymaganych oraz na drogach ewakuacyjnych i ratunkowych należy powierzyć wyspecjalizowanej firmie, która dokumentuje wykonanie. W razie wątpliwości prosimy zapytać kierownika budowy, rzeczoznawcę ds. ochrony przeciwpożarowej lub nas: +49 (0) 2831 - 916 77 03.
Pasujący kalkulator
Więcej poradników na ten temat
Wszystkie poradniki na temat „Wykonywanie i odnawianie spoin silikonowych”
Podstawy
Kalkulator kartuszy: zużycie silikonu na spoinę
Obliczanie ilości masy uszczelniającej i primera na spoinę, z minimalnymi szerokościami spoin dla okien
Instrukcja
Instrukcja: Perfekcyjne wygładzanie spoiny silikonowej
Zakleić spoinę taśmą maskującą, wtłoczyć silikon i jednym pociągnięciem zdjąć nadmiar środkiem wygładzającym i packą
Instrukcja
Instrukcja: Wymiana silikonu sanitarnego – krok po kroku
Usunąć starą spoinę sanitarną, a następnie czysto nałożyć i wygładzić nowy silikon